Kalverhouders op strafbankje betalingsrechten, akkerbouwers meestal beter af
De boer van weleer bestaat niet meer. Misschien ook maar beter ook, want die zou in de wereld van nu het hoofd niet lang boven water houden. Waar in de jaren '70 en '80, met de landsgrenzen nog potdicht, sprake was van regelrechte staatssteun tegen de 'boze buitenwereld' en er geen rekening werd gehouden met de daadwerkelijke vraag naar bijvoorbeeld zuivel, is dat inmiddels wel anders. En het wordt snel ook nog een stuk erger. Het overgeromanticeerde beeld dat wekelijks miljoenen mensen aan de buis gekluisterd houdt, klopt dan ook van geen kant. Nee, het is bikkelhard knokken geworden - grotendeels door de vrije markt en de uitwerking ervan. Keuterboertjes kunnen al dit geweld niet meer aan en stoppen noodgedwongen, net als bedrijven zonder (geschikte) opvolger. Met veel leegstand en daardoor landschapsontsierende bouwsels op het platteland tot resultaat.
En wat wil 'Brussel' nou? Begin vorig jaar is er een nieuw Gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) van start gegaan. Voor Nederland is het nieuwe beleid erop gericht om agrarische bedrijven meer concurrerend te maken door te innoveren, zich beter op de markt te richten en minder afhankelijk te worden van inkomenssteun. Waar 2014 een overgangsjaar was, gaan er per 2015 echt dingen compleet op de schop. Maar boeren zijn tegenwoordig al echte ondernemers, incluis personeelszaken en strikte meerjarenplanning. Ook robots en verdere automatisering of de outsourcing van bedrijfsprocessen zijn de normaalste zaak van de wereld. En dat hoef je een Nederlandse agrariër ook echt niet uit te leggen. Toch komen er binnenkort betalingsrechten in de plaats van de jarenlang gehanteerde toeslagrechten, al dan niet onder druk van de 'groene maffia'. Die betalingsrechten worden dit jaar toegekend en er komt een overgangsperiode tot 1 januari 2019.
Van de regen in de drup
Wat de boer niet kent, dat vreet hij niet. Het zal opgaan voor geïmporteerde etenswaren, maar zeker ook voor regelgeving die de bestaande vervangt. Tijdens een seminar van de Tubbergse vestiging van de Jong & Laan
werden zo'n 45 boeren door agrospecialist Robert Reuver bijgepraat over de gevolgen en kregen daarbij ook praktische voorbeelden. "Er zijn veel voorwaarden en de gevolgen zijn voor veel agrariërs groot. Niet alleen voor de veehouderij, maar ook de akkerbouw- en bollensector krijgen ermee te maken. Volop reden om u inhoudelijk bij te praten", begon Reuver. Hij behandelde daarna o.m. de overgangsjaren (2015 t/m 2018), de vergroeningseisen en de (ver)huur van land.
Kalver- en melkveehouders in de knel
"De waarde van het betalingsrecht in de overgangsperiode wordt gebaseerd op de waarde van de toeslagrechten in eigendom op 15 mei 2014. De waarde van de verhuurde toeslagrechten telt hierbij ook nog mee, omdat u als verhuurder deze rechten in eigendom heeft. Het is de verwachting dat in 2019 de basisbetaling €260 per hectare zal zijn en dat de betaling voor de vergroening €115 per hectare zal zijn. In totaal dus zo'n €375. Daarmee kan iedereen voor zich bepalen of 'ie voor- of achteruit gaat", liet Reuver weten. "Deze bedragen en bepalingen staan voor 95% vast; ze zullen naar alle waarschijnlijkheid niet meer veranderen. Voor de meeste landbouwers zal de 'schade' nog wel meevallen, maar voor bijvoorbeeld kalverhouders is het weer een compleet ander verhaal. Zij zullen het flink in hun portemonnee gaan voelen. Ook de intensievere melkveehouders zullen behoorlijk minder premie krijgen."
Regeling voor jonge landbouwers
"Per subsidiabele hectare die een landbouwer in 2015 aangeeft, ontvangt hij 1 betalingsrecht. Iedere landbouwer krijgt dus evenveel betalingsrechten als subsidiabele grond", legde Reuver zijn gehoor voor. "Wie jonger is dan 41 jaar en in de laatste 5 jaar gestart is als landbouwer, komt in aanmerking voor extra ondersteuning binnen de directe inkomenssteun (de zogeheten 'jonge landbouwersteun'). Vanaf het moment dat iemand start als landbouwer krijgt 'ie een verhoging van zijn betalingsrechten. De extra betaling bedraagt €50 per hectare over maximaal 90 hectare."
Meer informatie
Gezien de animo voor het seminar over betalingsrechten, gaat de agrarische afdeling van de Jong & Laan wellicht een vervolg of eenzelfde sessie voor andere belangstellenden organiseren. "Vooraf hadden we op zo'n 20 of 25 gerekend, maar dit is al bijna het dubbele. En ook afgelopen dagen zijn er telefoontjes en aanmeldingen geweest. Betekent maar des te meer hoezeer dit onderwerp de gemoederen bezighoudt", concludeert Horst in 't Veld, partner bij het belastingadvies- en accountantsbureau (tel. 0546-622525 of [email protected] ).
