'Tubbergenaren schamen zich voor uit de hand gelopen geweld'
Het tv-programma Andere Tijden blikt aanstaande donderdag (8 mei) terug op de perikelen rondom de roemruchte ruilverkaveling in Tubbergen.Woedende boeren streden in 1971 met de rijkspolitie in de felste boerenopstand uit onze geschiedenis. Met brandbommen en giertank protesteerden ze tegen de ruilverkavelingsplannen die het gebied een impuls moeten geven. Hun grote woede richtte zich vooral op de ondemocratische stemprocedure.
Over de ruilverkaveling moest officieel gestemd worden. Maar Herman Hanson van de Cultuurtechnische Dienst, die in de zomer van 1971 het stembureau heeft ingericht, wordt verrast door woedende boeren die 'met het schuim om de lippen' de stemming blokkeren. De procedure werd daarop tot nader order uitgesteld.
In de ogen van de boeren was de stemming een farce; een niet uitgebrachte stem werd nota bene automatisch als een stem 'voor' beschouwd. Van de 3.000 stemgerechtigden hadden er bovendien maar 1.200 zelf een boerenbedrijf. De tegenstanders verenigden zich daarom in een actiecomité in een poging ook een nieuwe stemming over de verkaveling te blokkeren.
Op 21 december 1971 was het dan zover, opnieuw gaat het stemlokaal open. Maar het borrelt nog steeds in Tubbergen en De Telegraaf kopte die dag dat een 'boerenoorlog op komst' is waarbij 'doden kunnen vallen'. De autoriteiten waren op een en ander voorbereid. Om de zaak in goede banen te leiden werd ook de rijkspolitie opgetrommeld. De protesten begonnen tamelijk rustig met geschreeuw en gezang, maar dan trokken landbouwvoertuigen de hekken omver en spoot een giertank de lading leeg over toegesnelde ME'ers. De politie besloot het terrein te ontruimen en een politieman greep zelfs zijn revolver. De woedende menigte trok daarna door Tubbergen, ruiten en straatmeubilair sneuvelden.
Uiteindelijk werden er te midden van de schermutselingen die dag 27 stemmen uitgebracht. Daaronder 12 tegen, de rest stemt volgens de regels vóór en formeel is daarmee de verkaveling aanvaard. Toch durft de overheid niet door te gaan met de plannen. Alleen het wegennet en de waterlopen worden volgens plan uitgevoerd, de rest laat men zitten. Daarmee hebben de tegenstanders in feite gewonnen. Maar terugkijkend schamen zij zich vooral voor het uit de hand gelopen geweld.
De aflevering van Andere Tijden begint om 21.25 uur en is op Nederland 2.
