Gemeente trekt meer geld uit voor onderhoud aan wegen en bruggen
Het college heeft de uitgangspunten vastgesteld voor het Meerjaren Onderhoudsplan (MOP) voor wegen en kunstwerken (bruggen en duikers). Een uitgangspunt is het voortzetten van het bestaand beleid voor de lange termijn.
Wegen worden daarbij volgens beeldkwaliteit C (matig tot voldoende) onderhouden met uitzondering van de wegvakken die in centra en beeldbepalende plekken (hotspots) liggen. Voor die gebieden en de voetpaden in woongebieden is beeldkwaliteit B (ruim voldoende) gekozen. Vooruitlopend op de vaststelling van het MOP wil het college voor de begroting 2017 het jaarlijks budget voor wegenonderhoud structureel verhogen met €400.000. Voor onderhoud aan de kunstwerken wil het college het jaarlijks budget met €50.000 verhogen.
De gemeenteraad heeft het college verzocht een Meerjaren Onderhoudsplan op te stellen voor wegen en kunstwerken. De vraag die daarin beantwoord moet worden is op welke wijze en tegen welke prijs de gemeente die duurzaam kan onderhouden. De provincie Overijssel gaat in haar rol als controleur van begrotingen de laatste jaren specifiek in op het beheer van kapitaalgoederen als wegen en kunstwerken. De centrale vraag daarbij is of gemeenten dat beheer op lange termijn garanderen, zowel in technische als financiële zin.
Arealen
De gemeente Tubbergen heeft ruim 2 miljoen m2 wegen. Bijna 1 miljoen m2 daarvan is asfalt, circa 0,7 miljoen m2 bestaat uit bestrating en circa 0,4 miljoen m2 is beton. De totale vervangingswaarde van dit areaal is ruim €119 miljoen.
Om verschillende berekeningen te kunnen maken, zijn de arealen onderverdeeld in verschillende klassen. Deze klassen bestaan uit wegvakken met vergelijkbare onderhoudspakketten en functies. Hiervoor zijn de categorieën hoofdweg, buitengebied, woongebied, bedrijventerrein en centrum gebruikt. De categorie buitengebied is onderverdeeld in de klassen: standaard, fietsroute en extensief. Onder de categorie centrum vallen de hotspots.
Ook is onderscheid gemaakt naar de aard van de verharding: asfalt, beton of bestrating.
Voorkeursscenario college
Binnen het college zijn verschillende scenario's voor een Meerjaren Onderhoudsplan besproken. Het college stelt de raad voor om een kwaliteitsniveau vast te stellen, waarbij voor wegen een zelfde beleid als het huidige (kwaliteit C) wordt gehanteerd. De raad heeft bij de vaststelling van Integraal Beheer Openbare Ruimte (IBOR) al besloten om voor wegen binnen centra/hotspots beeldkwaliteit B te hanteren. Er wordt een hogere kwaliteit (B) toegekend aan voetpaden in woongebieden. De aspecten waarop de gewenste kwaliteit worden getoetst, hebben betrekking op aanzien/uitstraling, de mate waarin kapitaalvernietiging optreedt, veiligheid, aansprakelijkheid, claims en de mate van hinder en/of overlast.
Benodigd budget
Het jaarlijks budget voor wegenonderhoud, uitgaande van bovengenoemd scenario, bedraagt ruim €1 miljoen. Afgezet tegen het huidig structureel beschikbaar budget voor wegenonderhoud (bijna €6 ton voor uitbesteed werk), blijkt dat er onvoldoende budget beschikbaar is om dit kwaliteitsniveau te realiseren. Dit wordt ook al zichtbaar tijdens de huidige werkzaamheden, waarbij jaarlijks de wegvakken waaraan de grootste noodzaak bestaat voor het plegen van onderhoud worden aangepakt. De lijst wordt afgewerkt tot de bodem van het beschikbare budget is bereikt. Er blijven jaarlijks wegvakken over waarvan het onderhoud moet worden doorgeschoven naar een volgend jaar, waardoor er ook meer wegvakken bij komen die blijven liggen. De achterstand wordt op deze manier steeds groter. Met de huidige financiële middelen kan dit niveau op de middellange en lange termijn niet gehandhaafd worden.
Historische dekkingsmiddelen
Naast het reguliere budget voor wegenonderhoud, is de laatste jaren met behulp van diverse bijkomende financiële middelen onderhoud uitgevoerd. Bij de start van IBOR in 2007 is vastgelegd dat er een reserve werd ingesteld om pieken in het onderhoud op te vangen. Door gebruik te maken van de reserve, is er de laatste jaren voor gemiddeld €1,5 ton per jaar aan extra onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd. De reserve is inmiddels uitgeput.
Daarnaast is het project Onderhoud historische klinkerwegen buitengebied uitgevoerd. Het beleid was om geen grootschalige reconstructies uit te voeren, maar om alleen plaatselijk te herstraten. Met behulp van subsidie zijn vanaf 2010 voor bijna €1 miljoen vrijwel alle klinkerwegen in het buitengebied duurzaam aangepakt, waardoor de kwaliteit voor lange tijd is gegarandeerd.
Financieel voorstel college
Nu deze aanvullende financieringsmiddelen verbruikt zijn, moet aanvullende dekking worden gevonden. Het college stelt de raad voor om het jaarlijkse budget voor wegenonderhoud structureel met €4 ton te verhogen. Bij de begrotingsbehandeling wordt een voorstel hiervoor meegenomen.
