Dat restaurant en molen Bels laatst te maken kreeg met hevige wateroverlast, verbaast weinig buurtbewoners. "Als je de beek over een hele lengte ongeveer dertig centimeter ophoogt en tegelijkertijd geen rekening houdt met een flinke bui, stroomt-ie geheid een keertje over. Dat begrijpt iedereen."
Mieke en Rob Boode, Erwin Evers en Marcel Busscher van de vereniging Focus op Leefbaarheid (FOL), en molenaar Johan Wigger. De veranderingen die natuur- en overheidsorganisaties in Natura 2000-gebied Springendal en Dal van de
Mosbeek doorgevoerd hebben én ook nog willen laten uitvoeren, raakt hen recht in het hart. Ze luiden daarom de noodklok, net als andere ondernemers en bewoners met hen.
"Sindskort zitten we aan tafel, mogen we - als het ware - meepraten in de BAC (bestuurlijke adviescommissie). Maar niet dat we heel serieus worden genomen. Want de anderen, hydrologen en andere deskundigen, vinden van zichzelf dat zij de waarheid in pacht hebben en alles allang beter weten, niet wij met tientallen jaren aan ervaringen en waarnemingen in dit gebied. Onze ideeën, oplossingsrichtingen en andere suggesties worden daarom bijna meteen aan de kant geschoven. Welkom in ambtelijk Nederland", schampert Busscher namens FOL. "Zij wonen hier niet, hebben dus ook geen last van dit soort veranderingen en zijn bovendien geeneens aansprakelijk als er wél iets gebeurd. Tja... het maakt ze gewoon niks uit."
‘Slechte natuur als verdienmodel’
"Want och, wat gaat het hier slecht met de natuur", vult Evers op vergelijkbare toon aan. "Het is gewoon hun
verdienmodel, het hele moord en brand schreeuwen dat er nú maatregelen genomen moeten worden om te voorkomen dat alles verdwijnt. En wat voor soort deskundigen worden er vervolgens ingehuurd? Precies ja... Rond die hele stikstofdiscussie is het al net zo. Hoogste tijd dat Nederlanders eens wakker worden. Zelfs zo’n overstroming als bij Bels interesseert ze niet. Da’s allemaal ingecalculeerd wordt dan gezegd. Alleen de natuur telt nog, mensen niet meer."
Een volgende overstroming is volgens Evers en Wigger echter makkelijk te voorkomen. Laatstgenoemde: “De molens van Frans en Bels krijgen het water al eeuwen via een omleiding, een bypass dus. Om deze molenvijvers te vullen. Waarom niet nog eentje? Met sluizen die voorkomen dat er ooit weer een enorme vloedgolf door de beek kan stromen. En maak de waterafvoerbuizen naar de vijvers driemaal zo groot. Nu liggen er buizen met een omtrek van 50 centimeter in, maar da’s echt veel te weinig. Waterbeheer op maat dus, met het oog op de toekomst en tegelijkertijd zo min mogelijk negatief effect op de natuurlijke omgeving. Op zich is het niet moeilijk.”
“Maar ja, dan moeten de ‘hoge heren’ eerst toegeven dat ze fout zaten of in elk geval de effecten onderschat hebben. En nog meer luisteren naar ons - als gebiedsdeskundigen. Weinig kans dat dat gaat gebeuren”, denkt Evers. “Dit zou hun hele autoriteit uithollen, wat natuurlijk uit den boze is.”
Leefbaarheid op de tocht
Het gaat de belanghebbendengroep sowieso lang niet alleen over de 'natuurhersteloperaties', zoals de veranderingen aan de Mosbeek. Maar om diverse andere ontwikkelingen die de buurtschappen Mander, Hezingen, Vasse, Haarle, Nutter en Oud Ootmarsum bedreigen. “Best lullig, maar die
overstroming van laatst laat eigenlijk precies zien waar het misgaat. Hopelijk opent dit toch wat ogen. Al is het maar in de politiek en bij mensen die hier niet wonen.”
In een brandbrief naar onder meer Provinciale Staten van Overijssel en waterschap Vechtstromen schrijft FOL: "Wij zijn geen tegenstanders van natuur; wij zijn er al eeuwenlang de dragers en beheerders van. Natuurontwikkeling, in dienst immers van de mens, mag nooit ten koste gaan van diezelfde mens, van zijn cultuur, zijn noaberschap en zijn landschap. Wij en onze kinderen verdienen een leefbare omgeving, nu en in de toekomst."